Roken binnen de gevangenismuren is niet alleen duur, maar in sommige gevallen zelfs gevaarlijk. Voor veel gedetineerden lijkt stoppen de beste oplossing, maar dat is vaak een enorme uitdaging. Onderzoek toont aan dat rookstopbegeleiding de kans op succes aanzienlijk vergroot, een voordeel dat geldt voor iedereen die wil stoppen. Om gedetineerden en gevangenispersoneel hierin te ondersteunen, is rookstopcoach Els Bosch onlangs gestart met een nieuw traject in de gevangenis. Gedurende 12 weken zet ze haar expertise in om zowel gedetineerden als het personeel te begeleiden naar een rookvrije toekomst.
In de eerste sessie, specifiek gericht op het gevangenispersoneel, gaf Els een overzicht van het traject en reikte ze alvast de eerste praktische handvaten aan. Vanaf de tweede sessie, waaraan ook gedetineerden deelnemen, werd er gezamenlijk gewerkt met diverse hulpmiddelen om het rookgedrag verder aan te pakken. Die hulpmiddelen verkrijgen is echter geen evidentie binnen de gevangenismuren. Het unieke project richt zich dan ook specifiek op de uitdagingen waarmee gedetineerden te maken krijgen bij het stoppen met roken, met extra aandacht voor het verstrekken van de juiste hulpmiddelen. Samen streven ze naar een rookvrije omgeving binnen de gevangenismuren.
“Zoals de titel van mijn eerste boek, ‘Roker, ik zie u graag’, doet vermoeden, zie ik écht alle rokers graag. Mijn missie is om elke potentiële stopper de nodige handvaten te geven om de strijd tegen de sigaret succesvol te doorstaan. Een van die handvaten in het traject is het gebruiken van hulpmiddelen. Natuurlijk is het voor gedetineerden veel moeilijker om aan die hulpmiddelen te geraken, maar ook die uitdaging gaan we niet uit de weg. We geloven sterk in een rookvrije omgeving binnen de gevangenismuren en zullen er alles aan doen om dat te doen slagen”, klinkt het bij Els.
Op woensdag 22 mei 2024 stond Rookstopcoach Els Bosch uit Retie met valiezen vol nicotinepleisters en andere hulpmiddelen klaar op de luchthaven van Eindhoven. Samen met 15 – dan nog – rokers vertrok ze op de allereerste Rookstopreis, uniek in de Benelux, richting het zonnige Kreta. Het Griekse eiland bood de ideale setting aan de deelnemers om naast de rookstopsessies ook te genieten van ontspannende activiteiten tijdens hun 8-daagse traject. Stoppen met roken was nog nooit zo plezant, maar was het ook effectief? Eén maand later maakt Els, die de kandidaten met hart en ziel begeleidde tijdens en na de reis, de slotsom. Zeer succesvol, luidt het eindverdict. Bij thuiskomst op 29 mei was de volledige groep gestopt met roken. Slechts twee deelnemers zijn in de tussentijd hervallen, waarvan ééntje al opnieuw gestopt is en de andere binnenkort een nieuwe stoppoging doet. Na haar fel geprezen boekendebuut ‘Roker, ik zie u graag’ – dat ondertussen toe is aan de 2de druk en een Franse vertaling-, is dit opnieuw een geslaagd initiatief van de gedreven Kempense rookstopcoach.
Samen met Paul Huysmans van reisorganisatie Happy Weekends trok Rookstopcoach Els Bosch met 15 rokers richting het Griekse Kreta. Het unicum in de Benelux heeft een duidelijk concept – een groepsreis waarbij roostopsessies gecombineerd worden met ontspannende activiteiten – en een glashelder doel: aan het einde van de reis is elke deelnemer gestopt. Maar hoe verging het de rokers in de praktijk? Een maand na de rookstopreis, die doorging van 22 t.e.m. 29 mei 2024, maakt rookstopcoach Els Bosch de rekening: “Ik kan alleen maar heel tevreden zijn met het resultaat. Aan het begin van de reis mochten de deelnemers nog roken, maar het was de bedoeling dat doorheen de week de sigaret wel gedoofd werd. En of dat gelukt is! Op dag 3, de stopdag, planden we tactisch gezien een boottocht. Zo konden ze hun sigaretten niet meenemen en er ook geen nieuwe kopen. Hoewel we rokers nooit scheef zullen bekijken, berispen of achterlaten op het lepra-eiland Spinalonga omdat ze roken (lacht), waren we aangenaam verrast door de gemotiveerde groep. Iedereen sprong meteen mee op de boot – letterlijk en figuurlijk – en liet de sigaret achter. Ook de andere mensen die in het resort verbleven, viel het op dat de groep gestopt was. Extra motovatie dus. Naast de gratis hulpmiddelen tijdens de reis, kregen de deelnemers als beloning een gratis massage aangeboden door het hotel. Paul Kardoulakis, de eigenaar van het Elounda Water Park Residence Hotel, staat volledig achter ons doel. De fantastische groepssfeer, dat is zonder twijfel het geheime ingrediënt geweest. Al helpt het weg zijn uit de gewone omgeving ook.”
Moeilijke momenten horen natuurlijk ook bij het stoptraject. Dat merkte Els bij de deelnemers op twee duidelijke momenten: “Op de Griekse avond vloeide de raki rijkelijk, zoals het hoort, maar dat zorgt bij velen voor een eerste sterke trigger. Ook een voetbalmatch zorgde voor een moeilijk moment. Maar iedereen doorstond de test met glans. Ook het thuiskomen, terug naar het gewone leven, is voor stoppers uitdagend. Dat merken we als we nu, één maand later, naar de resultaten kijken. Net terug op Belgische bodem was de hele groep gestopt, intussen zijn er twee deelnemers hervallen. Geen probleem, want dat is deel van het traject voor sommigen. Eén van hen is ondertussen opnieuw gestopt en samen met de tweede plannen we een nieuwe stoppoging in.”
Bij de vraag of er een vervolg komt op dit succesvolle initiatief, spreekt de Kempense Rookstopcoach klare taal: “Als het van mij afhangt, doen we het zeker opnieuw volgend jaar. Ik vond het heel fijn om deze groep van dichtbij te mogen volgen. Misschien kunnen we op termijn zelfs een binnenlandse retraite organiseren.”
Eén jaar geleden, in mei 2023, lanceerde Rookstopcoach Els Bosch uit Retie haar boekendebuut ‘Roker, ik zie u graag’. Een boek dat ontstond uit noodzaak, zo merkte ze door haar jarenlange ervaring op de afdeling longziekten. Daar zag ze dat rokers na hun diagnose vaak aan hun lot werden overgelaten bij het stoppen met roken. Als rookstopcoach ziet ze nu in haar praktijk hetzelfde: de meeste rokers willen stoppen, maar ze weten niet hoe. Naast haar coaching was het boek een logische volgende stap en waardevolle aanvulling in het creëren van een onderbouwd vangnet voor rokers. Die ruime expertise is nu ook over de taalgrens beschikbaar. Op vraag van de Waalse tabakologen, maar voornamelijk uit een gedrevenheid om zoveel mogelijk mensen te ondersteunen, werd het boek vertaald. ‘Envie de ne plus fumer? Laissez-moi vous aider!’ is vanaf nu verkrijgbaar via de webwinkel Bol.com
Exact één jaar na de lancering van ‘Roker, ik zie u graag’ en honderden verkochte exemplaren later, steekt rookstopcoach Els Bosch de taalgrens over. Samen met twee Waalse collega’s vertaalt ze haar debuutboek en bereikt daarmee een heel nieuw deel van België. “Mijn drijfveer is altijd geweest om zo veel mogelijk mensen bij te staan in hun missie om te stoppen met roken. ‘Envie de ne plus fumer? Laissez-moi vous aider!’ opent de deur naar een heel nieuw doelpubliek. De vertaling is er voornamelijk gekomen op vraag van mijn Waalse collega-coaches en -tabakologen, maar het is ook gewoon een logische volgende stap in het traject. De titel is bewust niet letterlijk vertaald, omdat dezelfde boodschap in het Frans aan kracht verliest. Met deze titel reiken we ook de Waalse rokers de hand”, klinkt het bij Els.
Ook de originele Vlaamse versie, ‘Roker, ik zie u graag’ blijft het uiterst goed doen. Sterke verkoopcijfers en positieve reacties vanuit de medische wereld én praktijk, wisselen elkaar dagdagelijks af. Zo werd er reeds een grote bestelling geplaatst als relatiegeschenk voor bijna elke apotheek in Vlaanderen, is het via webwinkel Bol.com al meermaals uitverkocht geweest en zijn er al verschillende oplages bijgedrukt om aan de vraag te voldoen. Volgens Els is het succes te wijten aan haar unieke aanpak: “Ik merk dat veel rokers die bij mij in de praktijk belanden al veel geprobeerd hebben. Vaak tevergeefs. Daarbovenop vechten we als hulpverleners tegen een koppige rookschaamte, waardoor de roker er vaak alleen voor staat in een moeilijke zoektocht. Ik sta echter volledig in het kamp van de roker, ondanks maar eigenlijk vooral omdat ik hen wil helpen en hen begrijp. Mijn methode is gebaseerd op vier stevige poten, die bestaan uit een sterke motivatie, een beter zelfvertrouwen, advies over de juiste hulpmiddelen én steun. Met rokers heb ik een beetje compassie. Het is vaak hun omgeving die zegt: ‘maar hoe dom kan je zijn. Stop daarmee!’. Zo reageerde ik ook, maar ik ben van kamp gedraaid. Ik sta aan hun kant en begrijp dat het inderdaad lastig is. Wist je dat 75 % van de rokers echt wil stoppen en er effectief vanaf wil?”
Van 22 t.e.m. 29 mei 2024 trekt Els met een groep rokers richting Kreta voor de veelbesproken Rookstopreis, die inmiddels volledig volzet is. Meer informatie: https://www.rookstopcoach.be
Onlangs kreeg het wetsontwerp van minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke dat roken verbiedt in open lucht groen licht in het parlement. Vanaf volgend jaar komt er dus een rookverbod in o.a. dierentuinen, kinderboerderijen, attractieparken en speeltuinen, maar aan de ingangen van scholen en ziekenhuizen mag het binnenkort al niet meer. “Al die maatregelen om roken te ontmoedigen zijn goed, maar we moeten opletten dat we rokers niet stigmatiseren, waardoor het voor hen lastiger wordt om te stoppen. Door die zogenaamde ‘rookschaamte’ kruipen ze sneller in een hoekje of wordt de weerstand net groter om te stoppen,” zegt de Kempense Rookstopcoach Els Bosch, auteur van het succesboek ‘Roker, ik zie u graag’.
“Als we willen dat mensen stoppen met roken, mogen we rokers niet stigmatiseren”
Communicatie
Het zijn drukke tijden voor de 49-jarige Rookstopcoach Els Bosch. Tijdens ‘Mei rookvrij’ trekt ze met een uitgebreide delegatie naar het Griekse Kreta voor een achtdaagse reis, met als doel de rookverslaving van de deelnemers af te leren. Daarnaast is haar agenda goed gevuld met individuele en collectieve rookstopsessies. Dit mede door o.a. de fors gestegen prijzen voor tabakswaren sinds begin dit jaar. “Duurdere sigaretten is voor een aantal mensen het moment waarop ze dan toch maar beslissen om te stoppen met roken. Als we kijken naar de begeleiding, zien we sinds januari een forse toename. In onze praktijk is het behoorlijk druk met de individuele begeleiding, maar ook de groepsessies zijn een voltreffer,” zegt Els Bosch. Voor rokers wordt het de komende maanden niet makkelijker, zeker nu het wetsdecreet van minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke werd goedgekeurd, met nog strengere normen en maatregelen. “Die maatregelen zijn goed, zolang we daar als gemeenschap goed over communiceren,” zegt Els. “Op korte termijn wordt roken aan de toegangen van scholen en ziekenhuizen verboden. Volgend jaar wordt het moeilijker om te roken op publieke plekken. Denk bijvoorbeeld aan pretparken, waar je dan niet meer kan roken in de open lucht. Ik ben er zeker van dat er rokers gaan zijn die nu al luidop denken en zeggen: ‘mij gaan ze daar niet meer zien of wij gaan daar niet meer naartoe.’ Daar zit een gevaar, maar dat kunnen we denk ik beperken met goede communicatie. Het kan niet de bedoeling zijn dat rokers straks het gevoel hebben dat ze verbannen worden uit onze samenleving, zoals dat in de tijd van Pater Damiaan ook gebeurde met de melaatsen. In mijn ogen zijn rokers in eerste instantie ‘slachtoffers’ van de tabaksindustrie. Het zijn mensen die op een respectvolle manier hulp nodig hebben en begeleiding om van hun rookverslaving af te geraken. Daarom stel ik voor dat we de maatregelen in die strijd afstemmen met de verdere ontwikkeling van de ‘rookvrije generatie’. Het gaat over jongeren die in 2019 zijn geboren en wanneer ze straks 18 jaar zijn, ontmoedigd werden om nog te roken.”
Rookschaamte
“Het is niet de bedoeling dat we in onze maatschappij mensen die roken met een scheef gezicht gaan bekijken,” gaat Rookstopcoach Els Bosch verder. “Op die manier wordt het probleem van de ‘rookschaamte’ alleen maar groter, waardoor er nog minder mensen stappen zullen zetten om zich te laten begeleiden. Naar aanleiding van Wereld Anti-Tabaksdag (31 mei) en ‘Mei rookvrij’ zoek ik trouwens nog enkele Bekende Vlamingen die net als Björn Soenens het onderwerp onder de aandacht willen brengen. Naakt poseren in de strijd tegen kanker, wat ook belangrijk is, doen ze makkelijker dan openlijk te praten over hun rookschaamte (lacht). Uiteraard heb ik daar alle begrip voor (overtuigd), maar bekende gezichten werken nu éénmaal inspirerend en motiverend voor mensen die met dezelfde problematiek worden geconfronteerd,” zegt Els Bosch.
Meer info over haar activiteiten vind je op www.rookstopcoach.be, waar je ook haar boekendebuut ‘Roker, ik zie u graag’ kan vinden en meer informatie over de Rookstopreis die in mei plaatsvindt. Voor dit laatste zijn er nog maar drie duoplekjes beschikbaar.
Januari blijft dé maand van de goede voornemens, waardoor het voor de Kempense RookstopcoachEls Bosch uit Retie behoorlijk druk is. “Meer nog dan de afgelopen jaren, willen heel wat rokers nu ook echt stoppen. De stijgende tabaksprijzen, een pakje sigaretten kost ondertussen meer dan 10 euro, spelen daar voor een groot deel in mee. Anderzijds is ‘een goede gezondheid’ niet alleen iets wat we elkaar wensen bij het begin van het nieuwe jaar, maar ook iets waar veel mensen echt naar streven. Leeftijd of hoe lang je al rookt, speelt op zich geen rol. Hoe groter de motivatie en daadkracht, hoe succesvoller de kans is dat je effectief kan stoppen”, zegt Els Bosch.
Een extra motivatie voor mensen die willen stoppen met roken zijn bekende gezichten die zich hetzelfde doel stellen of er openlijk voor uitkomen dat ze inmiddels gestopt zijn. “Pas op, dat is niet eenvoudig. Ik merk dat uit de verschillende gesprekken die ik al had met bekende rokers. Net als alle anderen schamen ze zich op één of andere manier voor hun verslaving, waardoor ze er niet makkelijk mee naar buiten komen. Over die ‘coming out’ sprak ik recent nog met Maxime Meiland, die in oktober het gezicht was van de Nederlandse Stoptober-campagne. Ik ontmoette haar tijdens een gemeenschappelijke signeersessie en zij bevestigde dat het best wat moed vraagt om zoiets te delen. Dit jaar wil ik een aantal bekende, rokende Vlamingen overtuigen om een rookstoppoging te ondernemen. Herman Brusselmans mag mij ook nog altijd bellen (lacht). Met alle plezier.”
Naast individuele en groepssessies blijft Rookstopcoach Els Bosch haar succesvolle boekendebuut ‘Roker, ik zie u graag’ promoten. “De tweede druk is bijna uitverkocht en naast een Franstalige vertaling zijn we ook aan het kijken of we het boek in andere talen kunnen uitbrengen gezien de voorzichtige, buitenlandse interesse. Daarnaast zijn er de signeersessies én is er de Rookstopreis die we aanstaande zondag op de ‘Reishappening 2024’ in Dessel promoten. Tussen 10 en 17 uur ben ik er aanwezig. De toegang is gratis.”
Goed nieuws voor wie op een plezante maar effectieve manier wil stoppen met roken. Na de lancering van ‘Roker, ik zie u graag’, haar geprezen boekendebuut dat ondertussen toe is aan de 2de druk en een Franse vertaling, lanceert de 48-jarige Rookstopcoach Els Bosch uit het Kempense Retie van 22 tot 29 mei 2024 de allereerste ‘Rookstopvakantie’. Samen met Paul Huysmans van reisorganisatie Happy Weekends, die bekendstaat om hun succesvolle fiets- en wandelvakanties, trekken de rookstoppers naar het 4-sterrenhotel Elounda Residence in het Griekse Kreta. “Met onze ‘Rookstopreis’ zijn we inderdaad uniek in de Benelux. Rokers krijgen gedurende hun 8-daagse vakantie een uitgebreid programma aangeboden, inclusief nog 4 opvolgsessies zodra ze weer thuis zijn. Net zoals in ‘Blind Getrouwd’ volgen we de rokers die meegingen achteraf op wanneer ze weer in hun vertrouwde omgeving zitten. Het is niet het opzet, maar als er rokers zijn die graag hun partner meenemen op deze reis, is dat mogelijk. Bij aanvang mag er nog gerookt worden, maar het is de bedoeling dat tijdens deze reis de sigaretten worden gedoofd. Er is plaats voor 40 gemotiveerde mensen die echt graag willen stoppen met roken. Wij geven geen garantie dat het lukt, maar de ervaring leert dat wie gemotiveerd en overtuigd is om te stoppen, met goede coaching en begeleiding veel kans maakt om op korte en lange termijn te slagen in dat opzet. Eén weekje ‘Rookstopvakantie’ heb je al vanaf 1.399 euro (inclusief btw), inclusief leuke activiteiten zoals wandelingen of bijkomend een boottocht, een bezoek aan het lepra-eiland Spinalonga en aan een olijfoliefabriekje, enzoverder.
In het lijstje goede voornemens staat ‘stoppen met roken’ bij rokers steevast op één. Rookstopcoach Els Bosch uit het Kempense Retie bracht onlangs het succesvolle boek ‘Roker, ik zie u graag’ uit waarmee ze rokers op een positieve manier benadert en helpt met het stoppen. “Fijn dat de organisatie van Winterland Hasselt het roken niet verbiedt, maar wel ontmoedigd. In de rookzone aan het Grand Café brengen we stickers aan met rookstoptips op de tonnen. Op de schermen wordt mijn boek gepromoot. Op zondag 3 december2023 kom ik het ook signeren, vragen beantwoorden van rokers die willen stoppen of zich inschrijven voor een rookstopsessie online”, zegt Els Bosch. Op de dag van Els haar bezoek kan je op Winterland Hasselt ook leren reanimeren.
Het is nog niet officieel, maar als het van de Britse premier Rishi Sunak afhangt, komen er nieuwe maatregelen die ervoor moeten zorgen dat je in het Verenigde Koninkrijk binnenkort enkel nog illegaal sigaretten kan kopen. De premier haalde de mosterd voor zijn plannen in Nieuw-Zeeland, waar iedereen die vanaf 2009 werd geboren sinds vorig jaar geen sigaretten meer kan kopen. Sunak wil met zijn maatregel nog een stapje verder gaan. Mogelijk komt deze er ook effectief door, want zelfs bij de Britse oppositie gaan er stemmen op om de sigarettenverkoop op termijn af te schaffen, als daar genoeg maatschappelijk draagvlak voor is. De Kempense Rookstopcoach Els Bosch hielp de voorbije 15 jaar al duizenden landgenoten stoppen met roken. “Voor alle duidelijkheid ben ik niet tegen rokers, maar wel tegen de tabaksindustrie die mensen blijft vermoorden.”
Anti-tabaksplan
Niet alleen Nieuw-Zeeland, Nederland en het Verenigd Koninkrijk willen komaf maken met rokers, ook in ons land gaan er al enkele jaren stemmen op om het roken te verbieden. “Een goed voorbeeld: de Stichting tegen Kanker en Kom op tegen Kanker en hun partners zijn al initiatieven gestart en willen met andere partners tegen 2037een rookvrije generatie creëren. Het is dan de bedoeling dat sigaretten illegaal zijn voor iedereen die vanaf 2019 werd geboren. Eind vorig besliste de regering, in functie van het anti-tabaksplan, het bestaande rookverbod in publieke gebouwen, cafés en restaurants uit te breiden naar openbare plaatsen en plekken waar veel kinderen aanwezig zijn. Denk aan dierentuinen, pretparken, speeltuinen en varianten. Over twee jaar moeten er ook minder verkoopspunten zijn waar er tabaksproducten worden verkocht, mag het niet meer in cafés en op festivals én vind je enkel nog in supermarkten tabaksautomaten. Al die maatregelen zijn een goede zaak”, zegt de 48-jarige Rookstopcoach Els Bosch uit het Kempense Retie, die nog steeds duizenden rokers per jaar helpt om van hun ongezonde verslaving verlost te geraken. “In mijn ogen zijn het vooral de slachtoffers van de tabaksindustrie die ik wil helpen. Het is niet alleen mijn ervaring, maar ook de cijfers bevestigen dat meer dan 65% van de rokers wil stoppen. Wist je trouwens dat 75% van die rokers niet wil dat hun kinderen of hun kleinkinderen later zelf ook gaan roken? Als ik kijk naar het aantal mensen dat momenteel deelneemt aan de online-cursus ‘De Kempen stopt met roken’ kan ik alleen maar bevestigen dat het aantal mensen dat wil stoppen nog steeds groeit”, zegt Els Bosch.
Begeleiding
Naast het individueel en collectief begeleiden van rokers die willen stoppen, bundelde Rookstopcoach Els Bosch al haar ervaringen in haar eerste boek ‘Roker, ik zie u graag’. De Vlaamse Alan Carr oogst hiermee succes, want naast de 2de druk in drie maanden verschijnt er dit najaar ook een Franstalige vertaling voor onze Waalse landgenoten. Els heeft haar eigen, duidelijke mening als het gaat over hoe we met rokers moeten omgaan: “Ik citeer graag even professor Lardon, die ik in mijn boek ook vermeld: ‘Als er vliegtuigen neerstorten met motorproblemen, dan beslissen ze om die toestellen aan de grond te houden. Als er chemische stoffen in eieren zitten, waar niemand van is gestorven, beslissen ze om die eieren uit de rekken te halen. Maar, als er jaarlijks 14.000 Belgen sterven aan de gevolgen van het roken, dan eindigt het met slechts een verwittiging op het pakje: “Roken is dodelijk”.’ De intentie is er, maar de maatregelen die er momenteel worden genomen, zijn nog steeds onvoldoende. Persoonlijk pleit ik voor meer initiatieven die rokers positief motiveren om te stoppen. Als ik kijk naar Nederland, waar er volgende maand massaal wordt ingezet op de succesvolle actie ‘Stoptober’, hebben we in eigen land nog een lange weg af te leggen. In mei was er wel al de ‘Buddy-deal’, maar dat is niet voldoende. En in plaats van dadelijk paniek te zaaien met de dreiging dat sigaretten straks illegaal worden, is het beter om rokers handvaten aan te reiken die hen voldoende steunen bij het stoppen en die die keuze op een positieve manier ondersteunen”, zegt Els Bosch.
Het boek ‘Roker, ik zie u graag’ van Rookstopcoach Els Bosch is beschikbaar in alle boekhandels en online. Meer info vind je op www.rookstopcoach.be
Voor rokers is september het nieuwe januari, want na twee maanden zomervakantie wordt er massaal gebroken met de sigaret. Vandaag start de Vlaamse Overheid de nieuwe campagne ‘Frisse Start’ en ook voor de populaire Kempense Rookstopcoach Els Bosch, auteur van het succesvolle boek ‘Roker, ik zie u graag’ breken er drukke tijden aan. “Aan de aanvragen in mijn praktijk en de deelnames aan o.a. ‘De Kempen stopt met roken’ merk ik dat het september is (lacht). Als ik vraag waarom mensen deze maand willen stoppen is het vaak omdat ze tijdens hun voorbije vakantie tot het inzicht zijn gekomen dat ze iets willen doen aan hun gezondheid. In het lijstje van goede voornemens bij rokers komt ‘stoppen’ vóór ‘gaan sporten’. Als ik verder praat en pols naar hun motivatie, hoor ik vaak dat ze niet alleen stoppen met roken voor hun gezondheid, maar ook vooral voor de centen. Het vakantiegeld is op, de schoolrekeningen komen binnen en als je dan ziet wat zo’n rookverslaving kost, kan ik me gerust voorstellen dat dat ook een grote motivator is om te stoppen”, zegt Els Bosch.
Financiële
Als je aan rokers vraagt wat hun goede voornemens zijn, dan staat ‘stoppen met roken’ vaak op de eerste plaats. Niet alleen januari, maar ook september is dé maand bij uitstek voor rokers die hun goede voornemens willen realiseren. In de praktijken van Rookstopcoach Els Bosch en haar team zijn het drukke tijden: “Zodra de mensen terug zijn van hun zomerverlof merken we een stijging in de aanvragen voor coaching en begeleiding. Belangrijk is de motivatie én de wil om te stoppen met roken, want dat bepaalt in grote mate of je slaagt in je opzet. De reden waarom mensen breken met de sigaret is voor iedereen anders. ‘Gezondheid’ is een belangrijke, maar het ‘financiële’aspect weegt ondertussen meer dan ooit door, zeker in de huidige economische tijden. Als je met twee intens rookt, loopt de rekening snel op en kost zo’n verslaving handenvol geld”, zegt Els Bosch.
September is ook de maand waarin ‘De Kempen stopt met roken’. Daarnaast is er ook nog een online campagne van de gemeente Arendonk, met een ludiek filmpje waarin boeken verstopt worden in de plaatselijke bibliotheek door acteurChris Willemsen, één van de mensen die Els begeleidde bij het stoppen met roken. “Het is inderdaad mooie aandacht voor mijn boekendebuut ‘Roker, ik zie u graag’. Die titel is bewust gekozen, omdat de rokers in mijn ogen slachtoffers zijn van hun verslaving. In het boek geef ik tips en tricks en vind je ook een aantal getuigenissen. Op zaterdag 16 september 2023 signeer ik bij Standaard Boekhandel in Geel (10u tot 11u30), Mol (13u30 tot 15u) en Oud-Turnhout (16u00 tot 17u30). Mensen die willen stoppen met roken, maar nog met veel vragen zitten, moeten zeker eens langslopen. Hoe meer mensen wij met ons team kunnen helpen, hoe gelukkiger ik er van word”, zegt Els lachend.
Meer info over Els Bosch, haar boek ‘Roker, ik zie u graag’, ‘De Kempen stopt met roken’ e.a. vind je op www.rookstopcoach.be
Op woensdag 31 mei 2023 is het ‘Werelddag Zonder Tabak’, een mooie aanleiding voor een uitgebreide babbel met de Kempense rookstopcoach en tabakologe Els Bosch die begin mei haar boekendebuut ‘Roker, Ik Zie U Graag’ op de markt bracht. De Vlaamse Allen Carr, die 17 jaar werkte als verpleegster op de afdeling longziekten heeft met haar team van zes erkende tabakologen van Rookstopcoach.be de voorbije jaren meer dan 5000 mensen begeleid bij het stoppen met roken. In een openhartig gesprek deelt de voormalige boerendochter en moeder van twee kinderen openlijk haar levenservaringen.
Stoppen met roken
Op haar 13de trok Els Bosch aan haar eerste sigaret, maar omdat ze er zelf nooit kocht, en ondertussen al een eeuwigheid is gestopt, was ze in die tijd vooral een gelegenheidsrookster. “Pas toen ik in het ziekenhuis werkte bij de longartsen ben ik er anders naar gaan kijken. De mensen die daar lagen hapten vaak naar lucht, hingen aan de zuurstof en kregen de diagnose van longkanker. De dokter had tegen hen gezegd dat ze moesten stoppen met roken, maar toch deden ze dat niet. Ik dacht dan bij mezelf: hoe kan je nu zo dom zijn! Stop toch gewoon! In 2009 ben ik van verpleegkundige doorgegroeid naar mental coach. Een longarts motiveerde mij vervolgens om tabakoloog te studeren zodat ik rookstopcoach kon worden. Ik heb dan één jaar universitaire opleiding gevolgd en ben vanaf dan op een andere manier naar roken en rokers gaan kijken. Eigenlijk zijn ze slachtoffers van de tabaksindustrie, want dat product is zodanig gemaakt dat stoppen met roken heel lastig is. Ik heb compassie met rokers. Ik zeg altijd: ik sta aan jullie kant. Wist je dat 75% van de rokers eigenlijk wil stoppen en er echt definitief vanaf wil?”, zegt Els Bosch.
Roker, ik zie u graag!
Met ‘Roker, Ik Zie U Graag’ lanceerde Els Bosch begin mei haar debuutboek waarin ze haar ervaring als rookstopcoach deelt. “Dit boek had ik al 10 jaar in mijn hoofd. Waarom? Omdat de mensen die naar mij toe zijn gekomen en stopten met roken na afloop altijd enthousiast reageerden: “Had ik geweten dat het zo makkelijk was, dan had ik het veel vroeger gedaan!”. In mijn boek lees je de getuigenis van Chris, een vrouw die 20 jaar heeft proberen stoppen. De eerste keer dat ze voor mij zat, had ze een A4-blad volgeschreven met de uitleg waarom het haar tot nu toe niet was gelukt om te stoppen met roken én wat ze daarvoor allemaal al had geprobeerd. Ja, ze was wel eens verminderd tot twee à drie sigaretten, maar nooit volledig op nul geraakt. Het boek ‘Stoppen Met Roken’ van Allen Carr, de man die in 2006 aan longkanker overleed, was vroeger het enige wat er echt op de markt was voor wie wou stoppen met roken. Hij was tegen hulpmiddelen. Daarnaast zijn er boeken van twee Nederlandse longartsen, maar inhoudelijk willen die vooral rokers bang maken. Ook die aanpak sluit niet aan bij de aanpak die wij met de rookstopcoaches uitrollen en waarmee we ondertussen al meer dan 5000 mensen hebben geholpen”, zegt Els Bosch enthousiast.
Schaamte
Rokers omarmen en helpen, dat is de missie van Els Bosch en haar team. Dat straalt ze ook uit: “Rokers kruipen vaak in een hoekje. Ze schamen zich, omdat ze nog roken. Dat is wat ze tegen mij vaak zeggen: ik voel mij marginaal. Ik schaam mij. Ik durf niet meer in het openbaar roken. Ik durf tegen de dokter niet zeggen dat ik rook of tegen de vroedvrouw wanneer je als vrouw zwanger bent. Rokers kruipen vaak in een hoekje, maar dat lost het probleem niet op.”
14% rookt dagelijks
Kijken we naar de cijfers van Sciensano, dan blijft het aantal rokers dalen. Lang geleden zaten we ergens tussen de 30% à 40%. Vandaag is het nog ongeveer 14% van de bevolking die dagelijks rookt. Volgens de resultaten van een bevraging die de Stichting tegen Kanker een tijdje geleden uitvoerde, ligt dat cijfer hoger, tot 24%. “Wie rookt er nog? Dat zijn vaak mensen die het mentaal zwaar hebben, die minder zelfvertrouwen hebben én het financieel lastig hebben. Kwetsbare mensen die hulp kunnen gebruiken. Je hebt er die gemotiveerd zijn en die vaak zonder bijkomende hulpmiddelen stoppen. Daarnaast is er ook een grote groep die in hun tienerjaren zijn beginnen roken en die een feestje associëren met een sigaret of het drinken van alcohol, bijvoorbeeld”, zegt Els Bosch.
De hond van Pavlov
Afkicken van een rookverslaving, daar zet Els Bosch en haar team voluit op in en bij het motiveren maakt Els gebruik van de befaamde hond van Pavlov: “We hebben het over het geconditioneerde gedrag, iets dat automatisch gebeurt. De hond van Pavlov was een kwijlhond, die als hij eten kreeg, begon te kwijlen. Ze lieten eerst een belletje rinkelen en gaven dan zijn hondenbrokken en dat deden ze tien, twintig, dertig keer en meer na elkaar. Geen ‘tring’ betekende geen brokken. Die hond begon vooraf al te kwijlen, want het eten kwam eraan. Datzelfde gevoel ervaart ook een roker. Hij of zij doet iets in een vast stramien, waardoor er een belletje rinkelt en hij of zij weet dat er een sigaret aankomt. In de hersenen komt op dat moment de geluksstof dopamine vrij. Het is bijna een automatische reflex, omdat de hersenen vooraf al weten wat er gaan komen en dat patroon doorbreken is het moeilijkste wat er is. Sigaretten zijn een harddrug. Als je tegen jezelf zegt: “Ik ga vandaag niet roken”, maar het lukt niet ondanks de intentie, dan ben je verslaafd.”
Gelegenheidsrokers
Ook over gelegenheidsrokers heeft Els Bosch een uitgesproken mening in haar boek ‘Roker, Ik Zie U Graag’. “Door vaker te roken ga je ook meer en meer roken. Ik leg het uit aan de hand van een metafoor en het verhaal van de vogeltjes. In mijn opleiding tabakoloog kreeg ik les van heel wat professoren, waaronder professorLardon. In mijn boek staat er een QR-code van een filmpje van hem. Hij legt het uit met nicotine en neurotransmitters en dopamine, maar dat vond ik té moeilijk. Vandaar mijn vogel-metafoor: stel je voor, in je hoofd zit er een nest met vogeltjes. Bij een dagelijkse roker zijn dat 500 vogeltjes. Zo van die kleine roze vogeltjes, die hebben nog geen pluimen. De moeder komt eraan gevlogen, gaat op de rand van dat nest zitten en geeft 1 van die 500 vogeltjes te eten. Wat gaan die andere 499 vogeltjes doen als ze geen eten krijgen? Die nek omhoog, die bekjes open en “tsjilp tsjilp, wij moeten ook eten!”. Dat is dus eigenlijk wat er gebeurt wanneer iemand één week, één jaar of twintig jaar niet rookt. Die vogeltjes leven lang en gelukkig. Die vliegen niet naar het zuiden, die gaan niet dood. Die blijven daar hun hele leven zitten met hun bekje dicht. Na 20 jaar denk je: “Nog eens eentje, hoe zou dat zijn?” Je steekt 1 sigaret op, al die bekjes gaan open en je begint terug waar je geëindigd was. Bij ons is er iemand die we coachen en die na 20 jaar terug gestart is met 1 pakje per dag. Tijdens zijn huwelijk rookte hij nooit, ook zijn ex-vrouw rookte niet. Na zijn scheiding kwam hij een nieuwe vriendin tegen die wel rookte. Op een feestje dacht hij: “Geef mij er nog eens eentje, want ik ben benieuwd hoe dat smaakt”. Hij dacht dat hij het zich kon permitteren, maar de vogels zaten na 20 jaar nog in zijn nest. De dag erna ging hij terug een pakje kopen en was hij terug vertrokken. Mensen die opnieuw starten? Ja, dat kan gebeuren. Helaas snappen die niet dat ze met hun gedrag terug de vogels in het nest weer wakker maken.”
E-sigaret
Ook over het succes van de e-sigaret, het gezondere alternatief, heeft Els Bosch een uitgesproken mening: “Het grote verschil is dat je hiermee nicotine gaat verdampen en niet verbranden. Bij tabak komen er 400 chemische stoffen vrij, waarvan 70 stoffen bewezen kankerverwekkend zijn. Uit onderzoek blijkt dat één op de twee rokers overlijdt aan de gevolgen van het roken. Dat staat ook op de pakjes: “Roken is dodelijk”. Wie een e-sigaret gebruikt, verdampt maar een paar chemische stoffen. In zo’n sigaret zit geen teer en geen CO, maar wél nicotine. Daardoor voelt het nog goed aan als tabaksvervanger. Als je nooit gerookt hebt, waarom zou je dan die chemische stoffen inhaleren? Zo gaan we dus weer een generatie creëren die opnieuw afhankelijk wordt van de nicotine. Sigarettenpakjes zijn niet meer aantrekkelijk met al die waarschuwingen. Vapen is dat wel. Ik had onlangs iemand die mij liet zien hoe er nu al toestellen op de markt zijn met glitters en als je inhaleert branden er lichtjes. Het was in de vorm van een Hulk of een Unicorn. Op die manier profileert de industrie zich stoer en richten ze zich op een kinderachtige manier tot gebruikers die daarvoor open staan.”
Happy smokers
In haar missie om mensen te laten stoppen met roken ondervindt rookstopcoach Els Bosch regelmatig tegenstand: “Er zijn mensen die echt niet willen stoppen. Dat zijn geen hopeloze gevallen, maar eerder de ‘happy smokers’. Die hebben nooit een probleem en die doen dat, want ze hebben goede genen en ze moeten toch van iets doodgaan. Ik respecteer hun mening, maar ik daag ze wel uit. Laatst was ik in een bedrijf en iemand zei vol overtuiging: “Ik rook 4 sigaretten per dag maar ik inhaleer niet”. Ik heb toen voor de nieuwsgierigheid mijn CO-meter bovengehaald en de man gevraagd om eens te blazen. Er waren collega’s die meer rookten dan hij, maar de koolstofmonoxide in zijn uitgeademde lucht was veel hoger dan bij de anderen. Na die infosessie is hij onmiddellijk gestopt met roken. Zijn werkgever had hem verplicht om de sessie bij te wonen en hij ging buiten als niet-roker, wat ik zelf ook tof vond.”
Het boek ‘Roker, Ik Zie U Graag’ van Els Bosch verscheen bij Willems Uitgeverij en is nu beschikbaar. Meer info, ook over de Rookstopcoaches, vind je op www.rookstopcoach.be
